کووید ۱۹ و خطر پنهان آن برای زنان؛ پیری زودرس رگ‌های خونی

بخش خبرخوان؛ سلامت نیوز

به گزارش سلامت نیوز به نقل از مدیسن‌نت، یک مطالعه بین‌المللی که با مشارکت بیش از ۲۴۰۰ نفر از ۱۶ کشور انجام شده، نشان می‌دهد زنان مبتلا به کووید حتی در نوع خفیف، رگ‌های خونی‌شان تا پنج سال پیرتر می‌شود. این روند در موارد شدید بیماری، به‌ویژه برای افرادی که در بخش مراقبت‌های ویژه (ICU) بستری شده‌اند، به ده سال پیری زودرس عروقی نیز می‌رسد.

یافته‌های کلیدی تحقیق:

• زنان با کووید خفیف: افزایش ۰.۵۵ متر بر ثانیه در شاخص PWV (نشانه‌ای از سفتی عروق)

• زنان بستری‌شده: افزایش ۰.۶ متر بر ثانیه

• زنان ICU: افزایش ۱.۰۹ متر بر ثانیه، معادل پیری ۱۰ ساله عروق

PWV یا سرعت موج نبض، شاخصی علمی برای اندازه‌گیری سن عروقی است. هرچه این عدد بالاتر باشد، رگ‌های خونی سفت‌تر و پیرتر محسوب می‌شوند. افزایش ۰.۵ متر بر ثانیه می‌تواند خطر بیماری‌های قلبی را در یک زن ۶۰ ساله، تا ۳ درصد افزایش دهد.

تأثیر بیشتر در زنان؛ چرا؟

دکتر رزا ماریا برونو، استاد داروشناسی دانشگاه پاریس، می‌گوید پاسخ ایمنی قوی‌تر زنان در برابر ویروس، هرچند مزیتی در دفع اولیه کووید به حساب می‌آید، اما ممکن است التهاب عروقی پس از عفونت را تشدید کرده و آسیب‌پذیری عروق را بیشتر کند.

از سوی دیگر، مردان نیز درجاتی از پیری عروقی را تجربه کرده‌اند، اما تأثیر آن از نظر آماری در این مطالعه معنادار نبوده است.

مکانیزم‌های احتمالی پیری زودرس عروق:

• اثر ویروس بر گیرنده ACE2 در دیواره رگ‌ها

• التهاب سیستمیک و اختلال عملکرد اندوتلیال

• فعالیت پاسخ ایمنی طولانی‌مدت در بدن

به گفته محققان، این عوارض می‌تواند با برخی علائم رایج کووید طولانی‌مدت مانند تنگی نفس، خستگی و درد قفسه سینه نیز در ارتباط باشد.

نقش واکسیناسیون:

در افراد واکسینه‌شده، سفتی رگ‌های خونی به مراتب کمتر از افراد واکسینه‌نشده بود. این یافته، نقش محافظتی واکسن‌ها در برابر عوارض عروقی کووید را نیز تقویت می‌کند.

توصیه‌های پزشکان:

دکتر برونو توصیه می‌کند بیماران بهبودیافته از کووید، تحت پایش سلامت عروقی قرار گیرند؛ به‌ویژه آن‌هایی که علائم طولانی‌مدت دارند یا سابقه بستری شدن در ICU داشته‌اند. همچنین اقدامات پیشگیرانه مانند:

• ورزش منظم

• رژیم غذایی کم‌چرب و پرفیبر

• کنترل فشار خون و کلسترول

• ترک سیگار و کاهش استرس
  می‌تواند خطر بیماری‌های قلبی را کاهش دهد.

ادامه مطالعات در راه است

پژوهشگران در حال پیگیری بلندمدت شرکت‌کنندگان هستند تا مشخص شود آیا پیری زودرس عروق به‌طور مستقیم با افزایش حمله‌های قلبی یا سکته‌های مغزی مرتبط خواهد بود یا خیر.